آزمایشات کلی برای زنان در دوران یائسگی: آزمایش هورمونی FSH و CBC

آزمایشات دوران یائسگی

یائسگی در طول دوران زندگی زنان زمانی است که دوره قاعدگی طبیعی حداقل 12 ماه متوقف می‌شود و فرد دیگر نمی‌تواند باردار شود. این یک بخش طبیعی از روند افزایش سن در زنان است. یائسگی می‌تواند در هر زمان بعد از سن 35 سالگی اتفاق بیفتد، اما سن معمول آن در اواخر دهه 40 تا اوایل 50 سالگی است. در زنانی که علائم یائسگی و ناهنجاری‌های هورمونی را قبل از سن 40 سالگی تجربه می‌کنند، بعضی اوقات این حالت را به عنوان یائسگی زودرس نام می‌برند. اکنون از این حالت به عنوان نارسایی زودرس تخمدان یا نارسایی اولیه تخمدان یاد می‌شود. برخی از زنان با وجود داشتن این شرایط ممکن است هنوز باردار شوند. برای تشخیص و تحت نظر بودن خانم‌های در این دوران آزمایشات هورمونی و آزمایشات خون کلی نیاز است زیرا خانم‌ها در این سن به دلیل کاهش سطح هورمون‌ها به شدت مقاومتشان نسبت به بیمارها مخصوصاً پوکی استخوان، فشار خون پایین می‌آید.

یائسگی به طور طبیعی در زنان با افزایش سن اتفاق می‌افتد، اما همچنین می‌تواند به دلایل مختلف دیگری نیز رخ دهد. جراحی یائسگی زمانی اتفاق می‌افتد که تخمدان‌ها در مواردی مانند سرطان تخمدان یا همراه با هیسترکتومی برداشته شوند. از آنجا که برداشتن تخمدان‌ها باعث توقف تولید هورمون تخمدان می‌شود، علائم یائسگی می‌تواند پس از عمل جراحی ظاهر شود. هنگامی که یک زن مشکوک به علائم حدود یائسگی (پری منوپوز) می‌شود، زمان بسیار خوبی برای مراجعه به یک پزشک ماهر جهت انجام یک معاینه پزشکی کامل است. تشخیص پری منوپوز معمولاً با بررسی سابقه پزشکی فرد، تاریخچه قاعدگی و علائم و نشانه‌های او انجام می‌شود.

 آزمایشگاه تخصصی پاتوبیولوژی زمرد با استفاده از امکانات مدرن خود آزمایش یائسگی، آزمایشات هورمونی، آزمایش تیروئید، پانل متابولیک و CBC ارائه می‌دهد. برای کسب اطلاعات بیشتر و تعیین وقت جهت انجام آزمایشات یائسگی می‌توانید با شماره‌های 02126702134 و 02126711751 و 02126711749 تماس بگیرید.


هورمون‌های زنانه


در طول زایمان، هورمون‌های FSH یا (هورمون تحریک کننده فولیکول)، LH (هورمون لوتئونایزینگ)، استرادیول و پروژسترون هر ماه برای ایجاد و انتشار تخمک از تخمدان (تخمک گذاری) و یا تنظیم قاعدگی ماهانه یا حمایت از آغاز بارداری شروع به عمل می‌کنند. با شروع دوران یائسگی، سیکل تولید استرادیول و پروژسترون توسط تخمدان‌ها کاهش می‌یابد و دوام آن کمتر می‌شود.

پری منوپوز


شروع فرایند یائسگی، انتقال یائسگی یا پری منوپوز نامیده می‌شود. این حالت ممکن است در حدود سنین 40 سالگی شروع شود، اما ممکن است در اواخر دهه سی سالگی نیز رخ دهد. یائسگی یک روند تدریجی است و معمولاً تکمیل آن دو تا پنج سال طول می‌کشد. در طول دوره پری منوپوز، سطح هورمون می‌تواند از یک ماه تا ماه بعد با شدت بالا و پایین شود و دوران قائدگی و تخمک گذاری نیز نامنظم شود. ممکن است یک دوره قاعدگی در فرد رخ دهد و دوره بعدی با فاصله زیادی از دوره قبلی اتفاق افتد و بعضی از زنان ممکن است دریابند که فراوانی و شدت دوره‌های آنها در طول دوره پری منوپوز افزایش می‌یابد. اگرچه انتظار می‌رود که بی نظمی‌ها در دوران انتقال یائسگی اتفاق بیفتند، اما فرد باید در خصوص همه تغییرات با پزشک خود در مورد وضعیت پزشکی که دارد بحث کند تا بتواند اطمینان حاصل کند که علائم ناشی از عوامل دیگری به غیر از تغییرات هورمونی نیست. زنان غالباً در طول دوران پری منوپوز نیز باید در نظر داشته باشند که اگرچه احتمال بارداری در این دوران کم است اما احتمال وقوع آن نیز در این دوران دور از ذهن نیست.

بعد از یائسگی


هنگامی که یک زن یائسه به مدت دوازده ماه بدون یک دوره قاعدگی است، انتقال به طور کلی کامل در نظر گرفته می‌شود و دوران بعد از یائسگی شروع می‌شود. در این مرحله، تخمدان‌ها عمدتاً تولید استرادیول و پروژسترون را متوقف کرده، تخمک گذاری انجام نمی‌شود و فرد دیگر نمی‌تواند باردار شود. اگر چه این‌ها همه بخشی از روند طبیعی پیری است، برخی از مسائل سلامتی مرتبط با یائسگی و مرحله پس از یائسگی زندگی وجود دارند از قبیل:

  •  کاهش سطوح استروژن ممکن است منجر به افزایش خطر ابتلا به پوکی استخوان شود.
  •  تغییر در سطح استروژن همچنین ممکن است عامل کمک کننده برای افزایش بیماری‌های قلبی باشد.
  •  بافت‌های واژن تمایل به نازک شدن (آتروفی) داشته و باعث تحریک مزمن، خشکی واژن و افزایش حساسیت به عفونت می‌شوند.

کاهش سطح استروژن همراه با کاهش تولید کلاژن و الاستین، دو پروتئین مسئول حفظ سلامت پوست است. همانطور که این سطوح کاهش می‌یابند، پوست نازک‌تر، خشک‌تر و آسیب پذیرتر می‌شود.

با نزدیک‌تر شدن به دوران یائسگی با چه تغییراتی مواجه می‌شوید؟


تجربه یائسگی در هر فرد متفاوت است. در بسیاری از زنان که در معرض یائسگی طبیعی هستند، هیچ تغییر فیزیکی در طول سال‌های انتقال یائسگی وجود ندارد به جز دوره‌های قاعدگی نامنظم که در نهایت منجر به توقف یائسگی می‌شوند. سایر تغییرات ممکن است شامل گرگرفتگی، اختلال در خواب، مشکلات حافظه‌ای، اختلالات خلق و خو، خشکی واژن، و افزایش وزن باشد. همه این تغییرات مربوط به هورمون‌ها نیستند، و بعضی از آنها، مانند گرگرفتگی و مشکلات حافظه، بعد از یائسگی حل می‌شوند. نگهداری یک شیوه زندگی سالم در این زمان انتقال یائسگی برای سلامتی شما ضروری است و حتی می‌توانید برخی از این تغییرات را از بین ببرید یا از آن‌ها جلوگیری کنید.

آزمایش‌های یائسگی


تست‌های یائسگیهمه آزمایشات در زنانی که وارد دوران یائسگی شده‌اند یا این دوران در آن‌ها در حال شروع شدن است، انجام نمی‌گردند. با این حال، زنانی که دارای علائم یائسگی هستند از قبیل نارسایی زودرس تخمدان‌ها یا افرادی که مشکلات سلامتی در آن تشخیص داده شده است مانند استئوپروز، ممکن است یک یا چند تست زیر در آن‌ها انجام شود:

  •  هورمون تحریک کننده فولیکول (FSH): برای اطلاع یافتن از اینکه آیا فرد در حال نزدیک شدن به زمان یائسگی، انتقال یا یائسگی است یا خیر. به طور کلی، سطح FSH در طول دوران انتقال افزایش می‌یابد.
  •  استرادیول: برای اندازه گیری تولید تخمدانی استروژن و ارزیابی اینکه آیا چرخه قاعدگی طبیعی است یا خیر
  •  تست عملکرد تیروئید (T4 و TSH آزاد): تست عملکرد تیروئید جهت اندازه گیری عملکرد غده تیروئید که می‌تواند با افزایش سن کاهش یابد و این امر بر قاعدگی تأثیر می‌گذارد و برخی علائم را مشابه مواردی که در یائسگی دیده می‌شود، به وجود می‌آورد.
  •  هورمون آنتی مولریان (AMH): برای پیش بینی شروع دوران یائسگی و یا زمانی که فرد نگران از دست دادن باروری است.

تست‌های اضافی که ممکن است توسط پزشک درخواست داده شوند عبارتند از:

  •  پروفایل چربی: برای تست افزایش‌تری گلیسیرید و LDL (کلسترول بد) و کاهش HDL (کلسترول خوب) جهت ارزیابی خطر مرتبط با بروز بیماری قلبی عروقی
  •  شمارش کامل خون(CBC): شمارش کامل خون جهت ارزیابی تعداد گلبول‌های قرمز و گلبول‌های سفید در خون
  •  پانل متابولیک جامع(CMP): پانل متابولیک جامع برای تست عملکرد کبد و کلیه، به خصوص در هنگام استفاده از درمان جایگزینی هورمون (HRT)
  •  بررسی فشار خون: بررسی فشار خون جهت ارزیابی فشار خون بالا (هایپرتنشن)

آزمایش بزاق

برخی از پزشکان توصیه می‌کنند که بزاق فرد برای استروژن و یا سایر هورمون‌ها آزمایش شود. اما ارزیابی سطوح هورمون‌های بزاق آزمایشی گران است، دقیق نیست و نباید برای ارزیابی یا درمان علائم یائسگی استفاده شود.

سؤالات متداول درباره یائسگی


شما در زمان خوابیدن مشکل دارید و تمام وقت خسته هستید. آیا این علائم به دلیل یائسگی بروز می‌کنند؟

سؤالات متداول درباره یائسگی

برخی از زنان در طول زمان یائسگی اختلالات خواب (بیخوابی) را گزارش می‌کنند و زنان و پزشکان این اختلالات خواب را به علائم یائسگی ربط می‌دهند. با این حال، دلایل زیادی برای اختلالات خواب علاوه بر تعریق شبانه یائسگی (گر گرفتگی در شب) وجود دارند. اختلالات خواب شما ممکن است ناشی از عوامل مؤثر بر بسیاری از زنان که از ابتدای نیمه عمر آن‌ها شروع می‌شود مانند اختلال تنفسی خواب (که به نام آپنه خواب شناخته شده است)، سندرم پاهای بیقرار، استرس، اضطراب، افسردگی، بیماری‌های مزمن دردناک و حتی برخی از داروها باشد. هر درمان ابتدا باید بهبود خواب فرد تمرکز کند. از ساعات منظم برای خواب در هر شب تمرکز کنید، از گرم کردن خود در هنگام خواب پرهیز کنید، از مصرف محرک‌هایی مانند کافئین و شکلات تیره اجتناب نمایید. چنان چه تغییرات شیوه زندگی برای از بین بردن اختلالات خواب موفق نبود، پزشک شما ممکن است قبل از شروع درمان مجدد و تجویز دارو، شما را به یک مرکز خواب ارجاع دهد تا دلایل احتمالی دیگر که موجب بروز اختلالات مربوط به خواب می‌گردند را رد کند. اگر اختلال خواب شما فقط به گر گرفتگی ناشی از شروع یائسگی مرتبط باشد، احتمالاً هورمون درمانی کمک خواهد کرد.

اخیراً دچار سردرد شده‌اید. آیا ممکن است این سر درد به دلیل یائسگی باشد؟

مطالعات نشان می‌دهند که هورمون‌ها ممکن است در بروز سردرد نقش داشته باشند. زنانی که در معرض ابتلا به سردردهای هورمونی در طول دوره پری منوپوز می‌باشند، افرادی هستند که سردرد تحت تأثیر هورمون‌ها را تجربه کرده‌اند، مانند افرادی که سابقه سردرد را در دوران قاعدگی خود (به اصطلاح میگرن قاعدگی) یا هنگام مصرف قرص‌های ضد بارداری دارند. سردرد هورمونی به طور معمول هنگام اتمام یائسگی متوقف می‌شود و سطح هورمون همواره کم است. اکثر سردردها نیازی به درمان ندارند یا می‌توانند با داروهای ضد درد بدون نسخه درمان شوند. اما برخی سردردها می‌توانند جدی باشند. سردردهای جدی‌تر، از جمله میگرن، ممکن است به تجویز دارو توسط پزشک نیاز داشته باشند. با این حال، باید مراقب استفاده از این داروها باشیم. اگر سردرد به طور غیرمعمول دردناک است یا متفاوت از آنچه قبلاً داشتید، می‌باشد، سریعاً به پزشک مراجعه کنید.

آیا یائسگی باعث ایجاد تغییر حالت و افسردگی می‌شود؟

اکثر زنان بدون تجربه کردن افسردگی در دوران انتقال یائسگی قرار می‌گیرند، اما بسیاری از زنان علائم تغییر حالات، خلق و خوی افسرده، اضطراب، استرس و کاهش احساس خوب بودن را در دوران پری منوپوز گزارش داده‌اند. زنان مبتلا به سابقه بالینی افسردگی یا سابقه سندرم قبل از قاعدگی (PMS) یا افسردگی پس از زایمان به نظر می‌رسد به خصوص در معرض افسردگی مجدد در دوران پری منوپوز قرار دارند، همچنین زنان علائمی از قبیل استرس قابل توجه، اختلال عملکرد جنسی، عدم فعالیت فیزیکی و یا گرگرفتگی را گزارش داده‌اند. افزایش سن ممکن است برای بعضی از زنان دشوار باشد یا آن‌ها را دچار افسردگی نماید. گاهی اوقات یائسگی فقط در یک زمان بد در زندگی فرد اتفاق می‌افتد. فرد ممکن است چالش‌های دیگر برای مقابله با در میانسالی داشته باشد و یائسگی مشکلی علاوه بر مشکلات دیگر را برای او به وجود می‌آورد. اینطور به نظر می‌رسد که علائم تغییر در خلق و خو ممکن است به نوسانات نامنظم سطوح استروژن مرتبط باشد، اما این امر هنوز اثبات نشده است. داروهای ضد افسردگی درمان اصلی و ابتدایی برای افسردگی همراه با یائسگی است. درمان هورمونی یائسگی و قرص‌های هورمونی نیز می‌توانند به ویژه در زنانی که علائم گرگرفتگی دارند به عنوان درمان‌های آف لیبل استفاده شوند. طیف وسیعی از نشانه‌های فیزیولوژیکی که در جریان انتقال یائسگی گزارش شده‌اند، از تحریک پذیری و غمگین بودن گرفته تا عود یک افسردگی بزرگ می‌توانند تشخیص داده شوند و اغلب توسط متخصص زنان یا یک درمانگر متخصص یائسگی درمان می‌شوند.